ცნობილი ადამიანების 400 უკვდავი გამონათქვამი ცხოვრებაზე, სიყვარულზე და სიბრძნეზე
კაცობრიობის ისტორიაში მცხოვრები დიდი მოაზროვნეების, მწერლების, მეცნიერების, ხელოვანებისა და საზოგადო მოღვაწეების სიტყვებს საოცარი ძალა აქვს. მათი გამოცდილება და ცხოვრებისეული დაკვირვებები დროს უძლებს — ხშირად ერთი ზუსტი ფრაზა გვეხმარება რთული სიტუაციის გააზრებაში, გვმატებს გამბედაობას, გვაპოვნინებს სიმშვიდეს და გვახსენებს, რა არის ცხოვრებაში ნამდვილად ღირებული.
ამ მასშტაბურ კრებულში თავმოყრილია 400 გამორჩეული გამონათქვამი, რომლებიც მკითხველის მოხერხებულობისთვის 40 თემატურ კატეგორიად არის დაყოფილი.
სარჩევი:
- ქართველი კლასიკოსებისა და მოაზროვნეების სიბრძნე
- ცხოვრების აზრისა და არსის შესახებ
- სიყვარულისა და ადამიანური ურთიერთობების შესახებ
- რწმენის, სიმშვიდისა და სულიერი სიმტკიცის შესახებ
- დროის ფასისა და წარმავლობის შესახებ
- საკუთარი თავის შეცნობისა და ფსიქოლოგიის შესახებ
- გამბედაობის, შრომისა და წარმატების შესახებ
- ბედნიერებისა და მადლიერების შესახებ
- ცოდნის, განათლებისა და ინტელექტის შესახებ
- მეგობრობის, სიკეთისა და სამართლიანობის შესახებ
- თავისუფლებისა და ღირსების შესახებ
- ხელოვნების, სილამაზისა და შემოქმედების შესახებ
- ქალის სიძლიერის, სიბრძნისა და მშვენიერების შესახებ
- წიგნების, კითხვისა და სიტყვის ძალის შესახებ
- მოთმინების, სიმშვიდისა და სიბრაზის მართვის შესახებ
- ოჯახის, ბავშვებისა და აღზრდის შესახებ
- შეცდომების, მარცხისა და გამოცდილების შესახებ
- სიმართლის, პატიოსნებისა და სინდისის შესახებ
- სიჩუმისა და მოსმენის ხელოვნების შესახებ
- მომავლის, ოცნებისა და იმედის შესახებ
- მუსიკის, პოეზიისა და ემოციების შესახებ
- მოგზაურობის, თავგადასავლებისა და სამყაროს შეცნობის შესახებ
- იუმორის, სიცილისა და ოპტიმიზმის შესახებ
- ფულის, სიმდიდრისა და მატერიალური ღირებულებების შესახებ
- ბუნების, სამყაროსა და ჰარმონიის შესახებ
- ლიდერობის, ძალაუფლებისა და პასუხისმგებლობის შესახებ
- ჯანმრთელობის, სხეულისა და სულის ჰარმონიის შესახებ
- შეცვლის, განვითარებისა და ადაპტაციის შესახებ
- ისტორიის, წარსულისა და გამოცდილების შესახებ
- ადამიანობის, სინდისისა და მარადიული ღირებულებების შესახებ
- ფილოსოფიისა და აზროვნების სიღრმის შესახებ
- სამყაროს, კოსმოსისა და უსასრულობის შესახებ
- სიმღერის, რიტმისა და სულიერი ჰარმონიის შესახებ
- აღმოჩენების, გზისა და თავგადასავლების შესახებ
- ლაღი განწყობის, სიხარულისა და ღიმილის შესახებ
- ბიზნესის, შრომისა და მატერიალური სიბრძნის შესახებ
- შიშის დაძლევისა და სიმამაცის შესახებ
- ასაკის, სიბერისა და სულის ახალგაზრდობის შესახებ
- სამშობლოს, ერისა და პატრიოტიზმის შესახებ
- მეცნიერების, პროგრესისა და ინტელექტის შესახებ
1. ქართველი კლასიკოსებისა და მოაზროვნეების სიბრძნე
- შოთა რუსთაველი: „რასაცა გასცემ შენია, რაც არა — დაკარგულია.“
- ილია ჭავჭავაძე: „ქვეყანა იმით კი არ არის უბედური, რომ ღარიბია, არამედ იმით, რომ მცოდნე, გონებაგახსნილი, გულანთებული კაცები არა ჰყავს.“
- აკაკი წერეთელი: „სჯობს მონობაში გადიდკაცებულს თავისუფლების ძებნაში მკვდარი.“
- ვაჟა-ფშაველა: „ცუდას რად უნდა მტერობა, კარგია მუდამ მტრიანი!“
- გალაკტიონ ტაბიძე: „უსიყვარულოდ მზე არ სუფევს ცის კამარაზე.“
- ნიკოლოზ ბარათაშვილი: „არც კაცი ვარგა, რომ ცოცხალი მკვდარსა ემსგავსოს, იყოს სოფელში და სოფლისთვის არა იზრუნვოს.“
- კონსტანტინე გამსახურდია: „ზოგჯერ თქმა სჯობს არათქმასა, ზოგჯერ თქმითაც დაშავდების.“
- მერაბ მამარდაშვილი: „ადამიანი იწყება იქ, სადაც იწყება მისი სინდისი.“
- ნოდარ დუმბაძე: „სიცოცხლე იმით კი არ იზომება, რამდენჯერ ჩაისუნთქავ, არამედ იმით, რამდენჯერ შეგეკვრება სუნთქვა აღფრთოვანებისგან.“
- ჭაბუა ამირეჯიბი: „ცხოვრება ის არის, რაც გახსოვს, დანარჩენი არსებობაა.“
2. ცხოვრების აზრისა და არსის შესახებ
- ალბერტ აინშტაინი: „ცხოვრება ველოსიპედის ტარებას ჰგავს — წონასწორობის შესანარჩუნებლად მუდმივად უნდა იმოძრაო.“
- მარკ ტვენი: „შენი ცხოვრების ორი ყველაზე მნიშვნელოვანი დღეა ის, როდესაც დაიბადე და ის, როდესაც მიხვდი, რატომ დაიბადე.“
- ლევ ტოლსტოი: „ყველა ფიქრობს სამყაროს შეცვლაზე, მაგრამ არავინ ფიქრობს საკუთარი თავის შეცვლაზე.“
- სოკრატე: „გამოუკვლეველი ცხოვრება არ ღირს საცხოვრებლად.“
- რალფ უოლდო ემერსონი: „ცხოვრება მოგზაურობაა და არა დანიშნულების ადგილი.“
- ოსკარ უაილდი: „იცხოვრე ისე, თითქოს ხვალ კვდები, და ისწავლე ისე, თითქოს მარადიულად იცოცხლებ.“
- ერნესტ ჰემინგუეი: „სამყარო მშვენიერია და მისთვის ბრძოლა ღირს.“
- ბერტრან რასელი: „კარგი ცხოვრება შთაგონებულია სიყვარულით და იმართება ცოდნით.“
- ჩარლი ჩაპლინი: „დღე სიცილის გარეშე — დაკარგული დღეა.“
- ჰარუკი მურაკამი: „როდესაც ქარიშხალი გადაივლის, აღარ გემახსოვრება, როგორ გადაურჩი მას, მაგრამ ქარიშხლიდან გამოსული უკვე სულ სხვა ადამიანი იქნები.“
3. სიყვარულისა და ადამიანური ურთიერთობების შესახებ
- ანტუან დე სენტ-ეგზიუპერი: „სიყვარული ერთმანეთის ყურებას კი არ ნიშნავს, არამედ ერთი მიმართულებით ყურებას.“
- დედა ტერეზა: „თუ ადამიანებს განსჯი, მათი შეყვარებისთვის დრო აღარ დაგრჩება.“
- ერიხ მარია რემარკი: „სიყვარულს ახსნა-განმარტებები არ სჭირდება, მას საქციელი სჭირდება.“
- გაბრიელ გარსია მარკესი: „არასოდეს შეწყვიტო ღიმილი, მაშინაც კი, როცა სევდიანი ხარ — ვიღაცას შეიძლება შენი ღიმილი შეუყვარდეს.“
- ერიხ ფრომი: „მოუმწიფებელი სიყვარული ამბობს: „მიყვარხარ, რადგან მჭირდები“. მომწიფებული სიყვარული ამბობს: „მჭირდები, რადგან მიყვარხარ“.“
- გურამ დოჩანაშვილი: „დედამიწას სიყვარული ატრიალებს.“
- ვიქტორ ჰიუგო: „სიცოცხლის უდიდესი ბედნიერება იმის რწმენაა, რომ უყვარხარ.“
- ლაო ძი: „ვიღაცის ღრმად სიყვარული ძალას გმატებს, ხოლო ვიღაცის მიერ ღრმად სიყვარული — გამბედაობას.“
- ოთარ ჭილაძე: „ადამიანი თავისი ფიქრების ტყვეა და მხოლოდ სიყვარულს შეუძლია მისი გათავისუფლება.“
- პლატონი: „სიყვარულის შეხებაზე ყველა პოეტი ხდება.“
4. რწმენის, სიმშვიდისა და სულიერი სიმტკიცის შესახებ
- ილია II: „სიმშვიდე და მოთმინება ყველაზე დიდი იარაღია, რომლითაც ადამიანი ნებისმიერ განსაცდელს დაამარცხებს.“
- სორენ კირკეგორი: „ლოცვა არ ცვლის ღმერთს, მაგრამ ის ცვლის მას, ვინც ლოცულობს.“
- ბრუს ლი: „ნუ ლოცულობ მარტივი ცხოვრებისთვის; ილოცე იმისთვის, რომ გქონდეს ძალა რთული ცხოვრების გასაძლებად.“
- ფიოდორ დოსტოევსკი: „სილამაზე გადაარჩენს სამყაროს.“
- მაჰათმა განდი: „იყავი ის ცვლილება, რომლის დანახვაც გსურს სამყაროში.“
- აბრაამ ლინკოლნი: „ბევრჯერ დავცემულვარ მუხლებზე იმ აბსოლუტური რწმენით, რომ სხვა წასასვლელი არსად მქონდა.“
- ნიკოლა ტესლა: „ნამდვილი ლოცვა მადლიერების გამოხატვაა იმისთვის, რაც გვაქვს და რაც ჯერ კიდევ წინ გველოდება.“
- ბლეზ პასკალი: „გულს აქვს თავისი მიზეზები, რომლებიც გონებისთვის უცნობია.“
- კლაივ სტეიპლზ ლუისი: „რწმენა არის ხელოვნება, ჩაეჭიდო იმას, რაც შენმა გონებამ ერთხელ უკვე აღიარა ჭეშმარიტებად.“
- დედა ტერეზა: „მშვიდობა ღიმილით იწყება.“
5. დროის ფასისა და წარმავლობის შესახებ
- სტივ ჯობსი: „თქვენი დრო შეზღუდულია, ამიტომ ნუ დახარჯავთ მას სხვისი ცხოვრებით ცხოვრებაზე.“
- სენეკა: „ჩვენ კი არ გვაქვს ცოტა დრო, არამედ ბევრს ვკარგავთ ფუჭად.“
- ბენჯამინ ფრანკლინი: „გიყვარს სიცოცხლე? მაშინ ნუ ფლანგავ დროს, რადგან სწორედ დროისგან შედგება სიცოცხლე.“
- უილიამ შექსპირი: „მე დავკარგე დრო და ახლა დრო მკარგავს მე.“
- ჩარლზ დარვინი: „ადამიანი, რომელიც ბედავს ერთი საათის ფუჭად დაკარგვას, ჯერ კიდევ ვერ აცნობიერებს სიცოცხლის ფასს.“
- ლევ ტოლსტოი: „ორი უძლიერესი მეომარი მოთმინება და დროა.“
- ბრუს ლი: „თუ გიყვარს სიცოცხლე, ნუ გაფლანგავ დროს, რადგან სწორედ დროა ის მასალა, რისგანაც სიცოცხლე იქმნება.“
- ნაპოლეონ ბონაპარტი: „სივრცის დაბრუნება შემიძლია, დროის კი — არასოდეს.“
- პითაგორა: „ნუ იტყვი ცოტას ბევრი სიტყვით, თქვი ბევრი ცოტა სიტყვით.“
- ნოდარ დუმბაძე: „დრო ყველაფრის მკურნალია, ოღონდ ერთი ნაკლი აქვს — თვითონ კლავს.“
6. საკუთარი თავის შეცნობისა და ფსიქოლოგიის შესახებ
- კარლ გუსტავ იუნგი: „ვინც გარეთ იყურება — სიზმრებს ხედავს, ვინც შიგნით იყურება — იღვიძებს.“
- ზიგმუნდ ფროიდი: „ერთადერთი ადამიანი, ვისაც საკუთარი თავი უნდა შეადაროთ, ხართ თქვენ წარსულში.“
- სოკრატე: „მე ვიცი ის, რომ არაფერი ვიცი, მაგრამ სხვებმა ესეც არ იციან.“
- ოსკარ უაილდი: „იყავი ის, ვინც ხარ, რადგან სხვა ყველა ადგილი უკვე დაკავებულია.“
- ლაო ძი: „სხვების შეცნობა სიბრძნეა, საკუთარი თავის შეცნობა კი — გასხივოსნება.“
- მარკუს ავრელიუსი: „შენ გაქვს ძალაუფლება საკუთარ გონებაზე და არა გარე მოვლენებზე. გააცნობიერე ეს და იპოვი ძალას.“
- ეპიქტეტე: „ადამიანებს აწუხებთ არა თავად მოვლენები, არამედ ის, თუ როგორ უყურებენ ისინი ამ მოვლენებს.“
- ალფრედ ადლერი: „ადამიანის ნამდვილი ხასიათი მაშინ ჩანს, როცა მას არავინ უყურებს.“
- ფრიდრიხ ნიცშე: „ვინც ურჩხულებს ებრძვის, ფრთხილად უნდა იყოს, რომ თავად არ იქცეს ურჩხულად.“
- კარლ იუნგი: „ყველაფერი, რაც სხვებში გვაღიზიანებს, გვეხმარება საკუთარი თავის შეცნობაში.“
7. გამბედაობის, შრომისა და წარმატების შესახებ
- უინსტონ ჩერჩილი: „წარმატება არ არის საბოლოო, მარცხი არ არის საბედისწერო: მთავარია გამბედაობა, რომ გააგრძელო გზა.“
- ნელსონ მანდელა: „ყველაფერი შეუძლებელი ჩანს მანამ, სანამ არ გაკეთდება.“
- კონფუცი: „არ აქვს მნიშვნელობა, რამდენად ნელა მიდიხარ, მთავარია, არ გაჩერდე.“
- იოჰან ვოლფგანგ ფონ გოეთე: „რაც შეგიძლია გააკეთო, ან რაზეც ოცნებობ — დაიწყე! გამბედაობაში გენიალურობა, ძალა და მაგიაა.“
- პაულო კოელიო: „როდესაც რაღაც მთელი გულით გსურს, მთელი სამყარო გეხმარება მის ასრულებაში.“
- თომას ედისონი: „მე არ დავმარცხებულვარ. უბრალოდ ვიპოვე 10 000 გზა, რომელიც არ მუშაობს.“
- ჰენრი ფორდი: „ფიქრობთ, რომ შეგიძლიათ თუ ფიქრობთ, რომ არ შეგიძლიათ — ორივე შემთხვევაში მართალი ხართ.“
- უოლტ დისნეი: „ყველა ჩვენი ოცნება შეიძლება ახდეს, თუ გვექნება გამბედაობა, მივყვეთ მათ.“
- პაბლო პიკასო: „შთაგონება არსებობს, მაგრამ მან მუშაობის პროცესში უნდა მოგისწროს.“
- სტივ ჯობსი: „დიდი საქმეების კეთების ერთადერთი გზაა, გიყვარდეს ის, რასაც აკეთებ.“
8. ბედნიერებისა და მადლიერების შესახებ
- არისტოტელე: „ბედნიერება დამოკიდებულია თავად ჩვენზე.“
- მარკუს ავრელიუსი: „შენი ცხოვრების ბედნიერება დამოკიდებულია შენი ფიქრების ხარისხზე.“
- ალბერ კამიუ: „ზამთრის შუაგულში საბოლოოდ მივხვდი, რომ ჩემში დაუმარცხებელი ზაფხულია.“
- ფრიდრიხ ნიცშე: „ვისაც აქვს „რისთვის“ იცოცხლოს, ის თითქმის ნებისმიერ „როგორს“ გაუძლებს.“
- ჰელენ კელერი: „სამყაროში საუკეთესო და ულამაზესი რამეების დანახვა ან შეხება შეუძლებელია — ისინი გულით უნდა იგრძნო.“
- დალაი ლამა: „ბედნიერება მზა სახით არ მოდის. ის თქვენივე ქმედებებიდან მომდინარეობს.“
- ლევ ტოლსტოი: „თუ გინდა იყო ბედნიერი — იყავი!“
- ოპრა უინფრი: „რაც უფრო მეტად აფასებთ და ზეიმობთ საკუთარ ცხოვრებას, მით უფრო მეტი საზეიმო გიჩნდებათ ცხოვრებაში.“
- ციცერონი: „მადლიერება არა მხოლოდ უდიდესი სათნოებაა, არამედ ყველა სხვა სათნოების მშობელიც.“
- ეპიკურე: „ნუ გააფუჭებ იმას, რაც გაქვს, იმაზე ოცნებით, რაც არ გაქვს.“
9. ცოდნის, განათლებისა და ინტელექტის შესახებ
- ლეონარდო და ვინჩი: „სწავლა არასოდეს ღლის გონებას.“
- ბენჯამინ ფრანკლინი: „ცოდნაში ჩადებული ინვესტიცია ყოველთვის საუკეთესო პროცენტს იხდის.“
- ალბერტ აინშტაინი: „წარმოსახვა ცოდნაზე მნიშვნელოვანია. ცოდნა შეზღუდულია, წარმოსახვა კი მთელ სამყაროს მოიცავს.“
- ისააკ ნიუტონი: „თუ სხვებზე შორს დავინახე, მხოლოდ იმიტომ, რომ გიგანტების მხრებზე ვიდექი.“
- ფრენსის ბეკონი: „ცოდნა ძალაა.“
- ნელსონ მანდელა: „განათლება ყველაზე ძლიერი იარაღია, რომელიც შეგიძლიათ გამოიყენოთ სამყაროს შესაცვლელად.“
- ალბერტ აინშტაინი: „განათლება არის ის, რაც გვრჩება მას შემდეგ, რაც სკოლაში ნასწავლი ყველაფერი დაგვავიწყდება.“
- კონფუცი: „მითხარი და დამავიწყდება, მასწავლე და დამამახსოვრდება, ჩამრთე და ვისწავლი.“
- არისტოტელე: „განათლებული გონების ნიშანია, შეძლო აზრის განხილვა ისე, რომ არ მიიღო იგი.“
- მარი კიური: „ცხოვრებაში არაფრის უნდა გვეშინოდეს, ის მხოლოდ უნდა გავიგოთ.“
10. მეგობრობის, სიკეთისა და სამართლიანობის შესახებ
- მარკ ტვენი: „სიკეთე არის ენა, რომელიც ყრუსაც ესმის და ბრმასაც შეუძლია დაინახოს.“
- მარტინ ლუთერ კინგი: „სიბნელე ვერ განდევნის სიბნელეს — ამის გაკეთება მხოლოდ სინათლეს შეუძლია. სიძულვილი ვერ განდევნის სიძულვილს — ამის გაკეთება მხოლოდ სიყვარულს შეუძლია.“
- კონფუცი: „ნუ გაუკეთებ სხვას იმას, რაც არ გინდა, რომ შენ გაგიკეთონ.“
- სენეკა: „სადაც ადამიანია, იქ არის სიკეთის კეთების შესაძლებლობაც.“
- არისტოტელე: „რა არის მეგობარი? ერთი სული, რომელიც ორ სხეულში ცხოვრობს.“
- ანტუან დე სენტ-ეგზიუპერი: „მხოლოდ გული ხედავს კარგად; მთავარი თვალისთვის უხილავია.“
- დეილ კარნეგი: „შეგიძლიათ ორ თვეში უფრო მეტი მეგობარი შეიძინოთ სხვებით დაინტერესებით, ვიდრე ორ წელიწადში იმის მცდელობით, რომ სხვები დააინტერესოთ საკუთარი თავით.“
- ესოპე: „სიკეთის არც ერთი აქტი, რაც არ უნდა პატარა იყოს იგი, არასოდეს იკარგება ფუჭად.“
- ილია ჭავჭავაძე: „ადამიანობა იმაში მდგომარეობს, რომ სხვისი ტკივილი საკუთარივით იგრძნო.“
- აბრაამ ლინკოლნი: „როცა სიკეთეს ვაკეთებ, თავს კარგად ვგრძნობ; როცა ცუდს ვაკეთებ — ცუდად. აი, ეს არის ჩემი რელიგია.“
11. თავისუფლებისა და ღირსების შესახებ
- ჟან-ჟაკ რუსო: „ადამიანი იბადება თავისუფალი, მაგრამ ყველგან ბორკილებშია.“
- ჟან-პოლ სარტრი: „ადამიანი განწირულია თავისუფლებისთვის.“
- ვოლტერი: „მე არ ვეთანხმები არც ერთ თქვენს სიტყვას, მაგრამ სიკვდილამდე დავიცავ თქვენს უფლებას, გამოთქვათ ისინი.“
- ნელსონ მანდელა: „იყო თავისუფალი, არ ნიშნავს მხოლოდ საკუთარი ბორკილების მოხსნას, არამედ ცხოვრებას ისე, რომ პატივი სცე და გააძლიერო სხვების თავისუფლება.“
- ვიქტორ ჰიუგო: „ადამიანებს ძალა კი არ აკლიათ, ნებისყოფა აკლიათ.“
- კოკო შანელი: „იმისთვის, რომ იყო შეუცვლელი, მუდმივად უნდა იცვლებოდე.“
- მუჰამედ ალი: „ის, ვისაც რისკზე წასვლის გამბედაობა არ აქვს, ცხოვრებაში ვერაფერს მიაღწევს.“
- ჯორჯ ორუელი: „თუ თავისუფლება საერთოდ რამეს ნიშნავს, ეს ნიშნავს უფლებას, უთხრა ხალხს ის, რისი მოსმენაც მათ არ სურთ.“
- არტურ შოპენჰაუერი: „ყველა სიმართლე გადის სამ ეტაპს: ჯერ დასცინიან, შემდეგ სასტიკად ეწინააღმდეგებიან და ბოლოს იღებენ, როგორც თავისთავად ცხადს.“
- ზვიად გამსახურდია: „დინებას მხოლოდ მკვდარი თევზები მიჰყვებიან.“
12. ხელოვნების, სილამაზისა და შემოქმედების შესახებ
- ლეონარდო და ვინჩი: „უბრალოება უმაღლესი დახვეწილობაა.“
- პაბლო პიკასო: „ხელოვნება სულს აშორებს ყოველდღიური ცხოვრების მტვერს.“
- ვინსენტ ვან გოგი: „მე ვოცნებობ ჩემს ნახატებზე და შემდეგ ვხატავ ჩემს ოცნებებს.“
- ფრიდრიხ ნიცშე: „მუსიკის გარეშე ცხოვრება შეცდომა იქნებოდა.“
- ლუდვიგ ვან ბეთჰოვენი: „მუსიკა უფრო მაღალი გამოცხადებაა, ვიდრე მთელი სიბრძნე და ფილოსოფია.“
- ოსკარ უაილდი: „სილამაზე მნახველის თვალებშია.“
- ანტონ ჩეხოვი: „ადამიანში ყველაფერი მშვენიერი უნდა იყოს: სახეც, ტანსაცმელიც, სულიც და აზრებიც.“
- ფიროსმანი: „მე მდიდარი არ ვარ, მაგრამ სულით ვარ მდიდარი და ჩემი ნახატები ჩემი სულია.“
- მიქელანჯელო: „მე ქვაში ანგელოზი დავინახე და მანამდე ვთლიდი, სანამ არ გავათავისუფლე.“
- სალვადორ დალი: „ნუ გეშინიათ სრულყოფილების — თქვენ მას ვერასოდეს მიაღწევთ.“
13. ქალის სიძლიერის, სიბრძნისა და მშვენიერების შესახებ
- კოკო შანელი: „ქალს შეუძლია იყოს ბრწყინვალე 30 წლის ასაკში, მომხიბვლელი 40 წლის ასაკში და განუმეორებელი მთელი ცხოვრების განმავლობაში.“
- ოდრი ჰეპბერნი: „ქალის სილამაზე არ არის მის ტანსაცმელში, ფიგურაში ან ვარცხნილობაში. ქალის სილამაზე მის თვალებში ჩანს, რადგან თვალები გულის კარიბჭეა.“
- მერლინ მონრო: „მიეცით გოგონას სწორი ფეხსაცმელი და ის მთელ სამყაროს დაიპყრობს.“
- მარგარეტ ტეტჩერი: „თუ გინდათ, რომ რამე ითქვას — სთხოვეთ კაცს; თუ გინდათ, რომ რამე გაკეთდეს — სთხოვეთ ქალს.“
- ფრიდა კალო: „ფეხები რად მინდა, თუ ფრთები მაქვს ფრენისთვის?“
- ელეონორა რუზველტი: „ქალი ჩაის პაკეტს ჰგავს — ვერასოდეს გაიგებ, რამდენად ძლიერია, სანამ ცხელ წყალში არ მოხვდება.“
- მაია ენჯელოუ: „ყოველ ჯერზე, როცა ქალი საკუთარ თავს იცავს, ის იცავს ყველა ქალს.“
- სიმონა დე ბოვუარი: „ქალად არ იბადებიან — ქალად ხდებიან.“
- ვირჯინია ვულფი: „ისტორიაში „ანონიმურის“ სახელით ცნობილი ავტორების უმეტესობა სინამდვილეში ქალი იყო.“
- შოთა რუსთაველი: „ლეკვი ლომისა სწორია, ძუ იყოს, თუნდა ხვადია.“
14. წიგნების, კითხვისა და სიტყვის ძალის შესახებ
- ხორხე ლუის ბორხესი: „სამოთხე ყოველთვის ბიბლიოთეკის მსგავსი წარმომედგინა.“
- ციცერონი: „ოთახი წიგნების გარეშე იგივეა, რაც სხეული სულის გარეშე.“
- ერნესტ ჰემინგუეი: „არ არსებობს წიგნზე უფრო ერთგული მეგობარი.“
- სტივენ კინგი: „წიგნები უნიკალური, პორტატული მაგიაა.“
- ფრანც კაფკა: „წიგნი უნდა იყოს ნაჯახი ჩვენს შიგნით გაყინული ზღვის გასატეხად.“
- ვოლტერი: „კითხვა გონებისთვის იგივეა, რაც ვარჯიში სხეულისთვის.“
- მარკ ტვენი: „ადამიანი, რომელიც არ კითხულობს, არაფრით სჯობს მას, ვინც კითხვა საერთოდ არ იცის.“
- ჯორჯ მარტინი: „მკითხველი სიკვდილამდე ათას ცხოვრებას ცხოვრობს. ადამიანი, რომელიც არასოდეს კითხულობს, მხოლოდ ერთს.“
- გურამ დოჩანაშვილი: „ყოველი ნორმალური მოთხრობის წაკითხვის შემდეგ ხდები ოდნავ უკეთესი, ვიდრე ხარ, და უფრო ჭკვიანი, ვიდრე იყავი.“
- ალბერტ აინშტაინი: „ერთადერთი რამ, რაც აუცილებლად უნდა იცოდე, ბიბლიოთეკის მდებარეობაა.“
15. მოთმინების, სიმშვიდისა და სიბრაზის მართვის შესახებ
- ლაო ძი: „ბუნება არ ჩქარობს, მაგრამ მაინც ყველაფერი ესწრება.“
- კონფუცი: „როდესაც ბრაზი გიპყრობს, იფიქრე შედეგებზე.“
- არისტოტელე: „გაბრაზება ნებისმიერს შეუძლია — ეს მარტივია. მაგრამ გაბრაზდე საჭირო ადამიანზე, საჭირო დოზით, საჭირო დროს, საჭირო მიზნით და საჭირო ფორმით — ეს ყველას არ შეუძლია.“
- ბუდა: „ბრაზის გულში შენახვა იგივეა, რაც ცხელი ნაკვერჩხლის ხელში დაჭერა სხვისთვის სასროლად — პირველ რიგში თავად დაიწვები.“
- სენეკა: „სიბრაზის საუკეთესო წამალი დაყოვნებაა.“
- მარკ ტვენი: „სიბრაზე არის მჟავა, რომელსაც შეუძლია უფრო მეტი ზიანი მიაყენოს იმ ჭურჭელს, რომელშიც ინახება, ვიდრე იმას, რაზეც დაისხმება.“
- დალაი ლამა: „არ მისცეთ სხვების საქციელს უფლება, დაგირღვიოთ შინაგანი სიმშვიდე.“
- რუმი: „გუშინ ჭკვიანი ვიყავი და სამყაროს შეცვლა მინდოდა. დღეს ბრძენი ვარ და საკუთარ თავს ვცვლი.“
- ჟან-ჟაკ რუსო: „მოთმინება მწარეა, მაგრამ მისი ნაყოფი — ტკბილი.“
- ბენჯამინ ფრანკლინი: „ვისაც მოთმინება აქვს, მას შეუძლია მიიღოს ყველაფერი, რასაც მოისურვებს.“
16. ოჯახის, ბავშვებისა და აღზრდის შესახებ
- დედა ტერეზა: „რა შეგიძლიათ გააკეთოთ მსოფლიო მშვიდობის გასაძლიერებლად? წადით სახლში და გიყვარდეთ თქვენი ოჯახი.“
- მაიკლ ჯეი ფოქსი: „ოჯახი არ არის მნიშვნელოვანი რამ. ის ყველაფერია.“
- ოსკარ უაილდი: „ბავშვების კარგ ადამიანებად აღზრდის საუკეთესო გზა მათი გაბედნიერებაა.“
- ჯეიმს ბოლდუინი: „ბავშვები არასოდეს უჯერებენ უფროსებს, მაგრამ ყოველთვის ბაძავენ მათ.“
- ალბერტ აინშტაინი: „თუ გინდათ, რომ თქვენი შვილები ჭკვიანები იყვნენ, წაუკითხეთ მათ ზღაპრები.“
- ფრედერიკ დუგლასი: „უფრო ადვილია ძლიერი ბავშვების აღზრდა, ვიდრე გატეხილი ზრდასრულების შეკეთება.“
- მარია მონტესორი: „არასოდეს დაეხმაროთ ბავშვს იმ საქმეში, რომლის შესრულებაც მას თავად შეუძლია.“
- ილია ჭავჭავაძე: „შვილი უნდა იყოს მშობელზე უკეთესი, თორემ წინსვლა არ იქნება.“
- პაბლო პიკასო: „ყველა ბავშვი მხატვარია. პრობლემა ისაა, როგორ დარჩეს მხატვრად, როცა გაიზრდება.“
- ანტუან დე სენტ-ეგზიუპერი: „ყველა უფროსი ოდესღაც ბავშვი იყო, მაგრამ ცოტას თუ ახსოვს ეს.“
17. შეცდომების, მარცხისა და გამოცდილების შესახებ
- ალბერტ აინშტაინი: „ადამიანი, რომელსაც არასოდეს დაუშვია შეცდომა, არასოდეს უცდია რაიმე ახლის გაკეთება.“
- ოსკარ უაილდი: „გამოცდილება არის სახელი, რომელსაც ყველა თავის შეცდომებს არქმევს.“
- მაიკლ ჯორდანი: „კარიერის განმავლობაში 9000-ზე მეტი სროლა ავაცილე. წავაგე თითქმის 300 თამაში. 26-ჯერ მენდეს გადამწყვეტი სროლა და ავაცილე. ცხოვრებაში ისევ და ისევ ვმარცხდებოდი. სწორედ ამიტომ მივაღწიე წარმატებას.“
- სემუელ ბეკეტი: „ოდესმე გიცდია? ოდესმე დამარცხებულხარ? არ აქვს მნიშვნელობა. სცადე ისევ. დამარცხდი ისევ. დამარცხდი უკეთ.“
- ჰენრი ფორდი: „მარცხი მხოლოდ შესაძლებლობაა, დაიწყო თავიდან, ოღონდ ამჯერად უფრო ჭკვიანურად.“
- კონფუცი: „ჩვენი უდიდესი დიდება იმაში კი არ მდგომარეობს, რომ არასოდეს დავეცეთ, არამედ იმაში, რომ ყოველი დაცემის შემდეგ წამოვდგეთ.“
- ბილ გეიტსი: „კარგია წარმატების აღნიშვნა, მაგრამ უფრო მნიშვნელოვანია მარცხის გაკვეთილების გააზრება.“
- ჯოან როულინგი: „შეუძლებელია იცხოვრო ისე, რომ რაღაცაში არ დამარცხდე, თუკი იმდენად ფრთხილად არ ცხოვრობ, რომ საერთოდ არ გიცხოვრია.“
- სოიჩირო ჰონდა: „წარმატება შედგება 99 პროცენტი მარცხისგან.“
- ნელსონ მანდელა: „მე არასოდეს ვმარცხდები. მე ან ვიმარჯვებ, ან ვსწავლობ.“
18. სიმართლის, პატიოსნებისა და სინდისის შესახებ
- მარკ ტვენი: „თუ სიმართლეს ამბობ, არაფრის დამახსოვრება არ გიწევს.“
- აბრაამ ლინკოლნი: „შეგიძლია მოატყუო ყველა ადამიანი გარკვეული დროით, და ზოგიერთი ადამიანი — მუდმივად, მაგრამ ვერ მოატყუებ ყველა ადამიანს მუდმივად.“
- ფრიდრიხ ნიცშე: „მე იმაზე კი არ ვწუხვარ, რომ მომატყუე, არამედ იმაზე, რომ ამიერიდან ვეღარ გენდობი.“
- ლევ ტოლსტოი: „სიმართლე, როგორც ოქრო, მოიპოვება არა მისი გამრავლებით, არამედ მისგან ყველაფრის ჩამოშორებით, რაც ოქრო არ არის.“
- ალბერტ აინშტაინი: „ვინც სიმართლეს უყურადღებოდ ეკიდება წვრილმანებში, მას დიდ საქმეებშიც ვერ ენდობი.“
- ბუდა: „სამი რამ ვერ დაიმალება დიდხანს: მზე, მთვარე და სიმართლე.“
- ჯორჯ ორუელი: „საყოველთაო სიცრუის ეპოქაში სიმართლის თქმა რევოლუციური აქტია.“
- კონფუცი: „პატიოსანი ადამიანი საკუთარ თავს ადანაშაულებს, უღირსი კი — სხვებს.“
- იოჰან ვოლფგანგ ფონ გოეთე: „მირჩევნია მავნებელი სიმართლე, ვიდრე სასარგებლო ტყუილი.“
- ვაჟა-ფშაველა: „სიმართლე მწარეა, მაგრამ მკურნალი.“
19. სიჩუმისა და მოსმენის ხელოვნების შესახებ
- პითაგორა: „ან გაჩუმდი, ან თქვი ისეთი რამ, რაც სიჩუმეზე უკეთესია.“
- მარკ ტვენი: „სჯობს გაჩუმდე და სულელი ეგონო ხალხს, ვიდრე პირი გააღო და ყოველგვარი ეჭვი გაფანტო.“
- ერნესტ ჰემინგუეი: „როცა ადამიანები ლაპარაკობენ, მოუსმინე ბოლომდე. ადამიანების უმეტესობა არასოდეს უსმენს.“
- ლაო ძი: „მან, ვინც იცის, არ ლაპარაკობს; ვინც ლაპარაკობს, მან არ იცის.“
- ბლეზ პასკალი: „კაცობრიობის ყველა უბედურება იქიდან მოდის, რომ ადამიანს არ შეუძლია მშვიდად იჯდეს საკუთარ ოთახში მარტო.“
- დალაი ლამა: „როდესაც ლაპარაკობ, მხოლოდ იმას იმეორებ, რაც უკვე იცი. მაგრამ თუ მოუსმენ, შეიძლება რაღაც ახალი ისწავლო.“
- პლატონი: „ბრძენი ადამიანები იმიტომ ლაპარაკობენ, რომ სათქმელი აქვთ; სულელები კი იმიტომ, რომ რაღაც უნდა თქვან.“
- რუმი: „სიჩუმე ღმერთის ენაა, ყველაფერი დანარჩენი ცუდი თარგმანია.“
- სტივენ ჰოკინგი: „ყველაზე ჩუმი ადამიანები ყველაზე ხმაურიანი გონებით გამოირჩევიან.“
- გაბრიელ გარსია მარკესი: „არასოდეს მისცე ადამიანს საშუალება, იგრძნოს, რომ შენი სიჩუმე სისუსტეა.“
20. მომავლის, ოცნებისა და იმედის შესახებ
- ელეონორა რუზველტი: „მომავალი ეკუთვნის მათ, ვისაც სჯერა საკუთარი ოცნებების სილამაზის.“
- აბრაამ ლინკოლნი: „მომავლის წინასწარმეტყველების საუკეთესო გზა მისი შექმნაა.“
- მარტინ ლუთერ კინგი: „ჩვენ უნდა მივიღოთ სასრული იმედგაცრუება, მაგრამ არასოდეს დავკარგოთ უსასრულო იმედი.“
- ვიქტორ ჰიუგო: „არაფერია იმაზე ძლიერი, ვიდრე იდეა, რომლის დროც დადგა.“
- კლაივ სტეიპლზ ლუისი: „არასოდეს ხარ ზედმეტად მოხუცი იმისთვის, რომ ახალი მიზანი დაისახო ან ახალ ოცნებაზე იოცნებო.“
- ოსკარ უაილდი: „ჩვენ ყველანი ტალახში ვართ, მაგრამ ზოგიერთი ჩვენგანი ვარსკვლავებს უყურებს.“
- დეზმონდ ტუტუ: „იმედი ნიშნავს იმის დანახვას, რომ სინათლე არსებობს, მიუხედავად მთელი სიბნელისა.“
- ალბერტ აინშტაინი: „ისწავლე გუშინდელი დღისგან, იცხოვრე დღევანდელი დღით, გქონდეს ხვალინდელი დღის იმედი.“
- ჟიულ ვერნი: „ყველაფერი, რისი წარმოდგენაც ერთ ადამიანს შეუძლია, სხვა ადამიანებს შეუძლიათ რეალობად აქციონ.“
- ილია ჭავჭავაძე: „აწმყო, შობილი წარსულისაგან, არის მშობელი მომავლისა.“
21. მუსიკის, პოეზიისა და ემოციების შესახებ
- ჰანს კრისტიან ანდერსენი: „იქ, სადაც სიტყვები უძლურია, იწყება მუსიკა.“
- ბობ მარლი: „მუსიკის ერთი კარგი თვისება ის არის, რომ როცა ის გხვდება, ტკივილს ვერ გრძნობ.“
- პლატონი: „მუსიკა სამყაროს სულს აძლევს, გონებას — ფრთებს, წარმოსახვას — გაფრენის საშუალებას, ხოლო სიცოცხლეს — ხიბლს.“
- იოჰან სებასტიან ბახი: „მუსიკის მიზანი და საბოლოო აზრი მხოლოდ ღვთის დიდება და სულის განახლებაა.“
- ფრიდრიხ შოპენი: „უბრალოება საბოლოო მიღწევაა. მას შემდეგ, რაც უამრავ ნოტს დაუკრავ, სწორედ უბრალოება ჩნდება, როგორც ხელოვნების გვირგვინი.“
- ჯონ ლენონი: „ცხოვრება არის ის, რაც შენს თავს ხდება მაშინ, როცა სხვა გეგმებს აწყობ.“
- ფრედი მერკური: „მე არ გავხდები როკ-ვარსკვლავი. მე ლეგენდა გავხდები.“
- გალაკტიონ ტაბიძე: „პოეზია უპირველეს ყოვლისა!“
- ტერენტი გრანელი: „მე მინდა ვიყო სულ სხვაგან, სადღაც შორს, სადაც არ არის ტკივილი.“
- უილიამ ვორდსვორთი: „პოეზია ძლიერი გრძნობების სპონტანური ამოფრქვევაა.“
22. მოგზაურობის, თავგადასავლებისა და სამყაროს შეცნობის შესახებ
- მარკ ტვენი: „ოცი წლის შემდეგ უფრო მეტად ინანებ იმას, რაც არ გააკეთე, ვიდრე იმას, რაც გააკეთე. ამიტომ აუშვი იალქნები, გადი უსაფრთხო ნავსადგურიდან, გამოიკვლიე, იოცნებე, აღმოაჩინე.“
- ლაო ძი: „ათასმილიანი მოგზაურობა ერთი ნაბიჯით იწყება.“
- იბნ ბატუტა: „მოგზაურობა ჯერ უსიტყვოს გხდის, შემდეგ კი მთხრობელად გაქცევს.“
- წმინდა ავგუსტინე: „სამყარო წიგნია და ვინც არ მოგზაურობს, მხოლოდ ერთ გვერდს კითხულობს.“
- ჰანს კრისტიან ანდერსენი: „მოგზაურობა ცხოვრებაა.“
- სენეკა: „მოგზაურობა და ადგილების შეცვლა გონებას ახალ ენერგიას მატებს.“
- ერნესტ ჰემინგუეი: „კარგია, როცა მოგზაურობას დასასრული აქვს; მაგრამ საბოლოოდ მთავარი თავად მოგზაურობაა.“
- ჟიულ ვერნი: „ადამიანის გონებას არ შეუძლია მოიგონოს იმაზე საოცარი რამ, რასაც თავად ბუნება ქმნის.“
- ჯონ სტაინბეკი: „ადამიანები კი არ ირჩევენ მოგზაურობას, მოგზაურობა ირჩევს ადამიანებს.“
- ანტუან დე სენტ-ეგზიუპერი: „თუ გინდა გემი ააშენო, ნუ შეკრებ ადამიანებს ხის მოსაჭრელად და სამუშაოს გასანაწილებლად — გაუღვიძე მათ უსასრულო ზღვის მონატრება.“
23. იუმორის, სიცილისა და ოპტიმიზმის შესახებ
- ჩარლი ჩაპლინი: „სარკე ჩემი საუკეთესო მეგობარია, რადგან როცა ვტირი, ის არასოდეს იცინის.“
- მარკ ტვენი: „კაცობრიობას აქვს ერთი მართლაც ეფექტური იარაღი და ეს არის სიცილი.“
- ოსკარ უაილდი: „ცხოვრება ზედმეტად მნიშვნელოვანია იმისთვის, რომ მასზე სერიოზულად ვილაპარაკოთ.“
- ალბერტ აინშტაინი: „ორი რამ არის უსასრულო: სამყარო და ადამიანის სისულელე; თუმცა სამყაროს შესახებ დარწმუნებული არ ვარ.“
- ჯორჯ ბერნარდ შოუ: „ჩვენ იმიტომ კი არ ვწყვეტთ თამაშს, რომ ვბერდებით — ჩვენ იმიტომ ვბერდებით, რომ ვწყვეტთ თამაშს.“
- გრაუჩო მარქსი: „არასოდეს მავიწყდება სახე, მაგრამ თქვენს შემთხვევაში სიამოვნებით დავუშვებ გამონაკლისს.“
- უინსტონ ჩერჩილი: „პესიმისტი ყველა შესაძლებლობაში სირთულეს ხედავს; ოპტიმისტი ყველა სირთულეში შესაძლებლობას ხედავს.“
- ნოდარ დუმბაძე: „იუმორი ადამიანის სულის გადარჩენის ერთადერთი საშუალებაა.“
- ვიქტორ ჰიუგო: „სიცილი მზეა, რომელიც ადამიანის სახიდან ზამთარს განდევნის.“
- ვუდი ალენი: „თუ გინდა ღმერთი გააცინო, მოუყევი მას შენი გეგმების შესახებ.“
24. ფულის, სიმდიდრისა და მატერიალური ღირებულებების შესახებ
- ბენჯამინ ფრანკლინი: „ფულს არასოდეს გაუხდია ადამიანი ბედნიერი და არც არასოდეს გახდის.“
- უორენ ბაფეტი: „ფასი არის ის, რასაც იხდი. ღირებულება არის ის, რასაც იღებ.“
- რობერტ კიოსაკი: „მდიდრები ყიდულობენ აქტივებს, ღარიბებს კი მხოლოდ ხარჯები აქვთ.“
- სენეკა: „ღარიბი ის კი არ არის, ვისაც ცოტა აქვს, არამედ ის, ვისაც უფრო მეტი სურს.“
- ჟან-ჟაკ რუსო: „ფული, რომელიც გაქვს, თავისუფლების იარაღია; ფული, რომელსაც მისდევ — მონობის.“
- ჰენრი ფორდი: „ბიზნესი, რომელიც მხოლოდ ფულს აკეთებს, ცუდი ბიზნესია.“
- ფრენსის ბეკონი: „ფული კარგი მსახურია, მაგრამ ცუდი ბატონი.“
- ოსკარ უაილდი: „დღეს ადამიანებმა ყველაფრის ფასი იციან, მაგრამ არაფრის ღირებულება აღარ ესმით.“
- სოკრატე: „ყველაზე მდიდარი ის არის, ვინც ყველაზე მცირედით კმაყოფილდება.“
- სტივ ჯობსი: „სასაფლაოზე ყველაზე მდიდარ ადამიანად ყოფნა ჩემთვის არაფერს ნიშნავს. ღამით დაძინებისას იმის თქმა, რომ რაღაც საოცარი გავაკეთეთ — აი, რა არის მთავარი.“
25. ბუნების, სამყაროსა და ჰარმონიის შესახებ
- ალბერტ აინშტაინი: „ღრმად ჩაიხედე ბუნებაში და ყველაფერს უკეთ გაიგებ.“
- ვაჟა-ფშაველა: „ბუნება მბრძანებელია, იგივ მონაა თავისა.“
- ვინსენტ ვან გოგი: „თუ მართლა გიყვარს ბუნება, სილამაზეს ყველგან იპოვი.“
- ლეონარდო და ვინჩი: „ბუნება არასოდეს არღვევს საკუთარ კანონებს.“
- რალფ უოლდო ემერსონი: „დედამიწა ყვავილებით იცინის.“
- ჯონ მიური: „ყოველ გასეირნებაზე ბუნებასთან ერთად ადამიანი იღებს იმაზე გაცილებით მეტს, ვიდრე ეძებს.“
- ჰენრი დევიდ თორო: „მე ტყეში წავედი, რადგან მინდოდა მეცხოვრა გააზრებულად.“
- ნიკოლა ტესლა: „თუ გინდათ სამყაროს საიდუმლოებები ამოხსნათ, იფიქრეთ ენერგიის, სიხშირისა და ვიბრაციის ტერმინებით.“
- არისტოტელე: „ბუნების ყველა ქმნილებაში არის რაღაც საოცარი.“
- ჰიპოკრატე: „თავად ბუნებაა საუკეთესო მკურნალი.“
26. ლიდერობის, ძალაუფლებისა და პასუხისმგებლობის შესახებ
- ლაო ძი: „საუკეთესო ლიდერი ის არის, ვისი არსებობაც ხალხმა თითქმის არ იცის; როცა საქმე გაკეთდება, ხალხი იტყვის: ჩვენ ეს თავად გავაკეთეთ.“
- სტივ ჯობსი: „ინოვაცია განასხვავებს ლიდერს მიმდევრისგან.“
- ჯონ მაქსველი: „ლიდერი არის ის, ვინც იცის გზა, მიდის ამ გზით და სხვებსაც აჩვენებს მას.“
- აბრაამ ლინკოლნი: „თითქმის ყველა ადამიანს შეუძლია გაუძლოს განსაცდელს, მაგრამ თუ გინდა გამოსცადოთ ადამიანის ხასიათი, მიეცი მას ძალაუფლება.“
- მაჰათმა განდი: „მე ვვარაუდობ, რომ ლიდერობა ოდესღაც კუნთებს ნიშნავდა; მაგრამ დღეს ის ადამიანებთან საერთო ენის გამონახვას ნიშნავს.“
- ნელსონ მანდელა: „უკეთესია უხელმძღვანელო უკნიდან და სხვები წინ დააყენო, განსაკუთრებით მაშინ, როცა გამარჯვებას ზეიმობ.“
- ალბერტ აინშტაინი: „მაგალითის მიცემა არ არის სხვებზე გავლენის მოხდენის მთავარი გზა — ის ერთადერთი გზაა.“
- პიტერ დრაკერი: „მენეჯმენტი საქმეების სწორად კეთებაა; ლიდერობა კი — სწორი საქმეების კეთება.“
- უინსტონ ჩერჩილი: „სიდიდის საფასური პასუხისმგებლობაა.“
- ილია ჭავჭავაძე: „კარგი მმართველი ხალხის მსახურია და არა ბატონი.“
27. ჯანმრთელობის, სხეულისა და სულის ჰარმონიის შესახებ
- ჰიპოკრატე: „დაე, საკვები იყოს შენი წამალი, ხოლო წამალი — შენი საკვები.“
- იუვენალისი: „ჯანსაღ სხეულში ჯანსაღი სულია.“
- არტურ შოპენჰაუერი: „ჯანმრთელობა არ არის ყველაფერი, მაგრამ ყველაფერი ჯანმრთელობის გარეშე არაფერია
.“
264. ბუდა: „სხეულის ჯანმრთელად შენარჩუნება ჩვენი მოვალეობაა, წინააღმდეგ შემთხვევაში ვერ შევძლებთ გონების სისუფთავისა და სიძლიერის შენარჩუნებას.“
265. დალაი ლამა: „ადამიანი ჯანმრთელობას სწირავს ფულის საშოვნელად, შემდეგ კი ფულს ხარჯავს ჯანმრთელობის დასაბრუნებლად.“
266. თომას ედისონი: „მომავლის ექიმი წამლებს აღარ გამოწერს; ის პაციენტებს დააინტერესებს ადამიანის სხეულის მოვლით, სწორი კვებითა და დაავადებების პრევენციით.“
267. ვოლტერი: „საკუთარი ჯანმრთელობის შენარჩუნების ხელოვნება არის ბედნიერების ხელოვნება.“
268. მაჰათმა განდი: „ნამდვილი სიმდიდრე ჯანმრთელობაა და არა ოქროსა და ვერცხლის ნაჭრები.“
269. სოკრატე: „თუ ვინმე ჯანმრთელობას ეძებს, ჯერ ჰკითხეთ, მზად არის თუ არა, მომავალში თავი აარიდოს ავადმყოფობის გამომწვევ მიზეზებს.“
270. ლევ ტოლსტოი: „ადამიანის სულის სიმშვიდე პირდაპირ კავშირშია მისი ცხოვრების წესთან.“
264. ბუდა: „სხეულის ჯანმრთელად შენარჩუნება ჩვენი მოვალეობაა, წინააღმდეგ შემთხვევაში ვერ შევძლებთ გონების სისუფთავისა და სიძლიერის შენარჩუნებას.“
265. დალაი ლამა: „ადამიანი ჯანმრთელობას სწირავს ფულის საშოვნელად, შემდეგ კი ფულს ხარჯავს ჯანმრთელობის დასაბრუნებლად.“
266. თომას ედისონი: „მომავლის ექიმი წამლებს აღარ გამოწერს; ის პაციენტებს დააინტერესებს ადამიანის სხეულის მოვლით, სწორი კვებითა და დაავადებების პრევენციით.“
267. ვოლტერი: „საკუთარი ჯანმრთელობის შენარჩუნების ხელოვნება არის ბედნიერების ხელოვნება.“
268. მაჰათმა განდი: „ნამდვილი სიმდიდრე ჯანმრთელობაა და არა ოქროსა და ვერცხლის ნაჭრები.“
269. სოკრატე: „თუ ვინმე ჯანმრთელობას ეძებს, ჯერ ჰკითხეთ, მზად არის თუ არა, მომავალში თავი აარიდოს ავადმყოფობის გამომწვევ მიზეზებს.“
270. ლევ ტოლსტოი: „ადამიანის სულის სიმშვიდე პირდაპირ კავშირშია მისი ცხოვრების წესთან.“
28. შეცვლის, განვითარებისა და ადაპტაციის შესახებ
- ჩარლზ დარვინი: „გადარჩება არა ყველაზე ძლიერი ან ყველაზე ჭკვიანი სახეობა, არამედ ის, ვინც ყველაზე უკეთ ეგუება ცვლილებებს.“
- ჰერაკლიტე: „ერთსა და იმავე მდინარეში ორჯერ ვერ შეხვალ.“
- ლევ ტოლსტოი: „ცვლილებები მხოლოდ მაშინ იწყება, როცა ადამიანი საკუთარ თავთან მართალი ხდება.“
- ჯორჯ ბერნარდ შოუ: „პროგრესი შეუძლებელია ცვლილებების გარეშე, ხოლო მათ, ვისაც არ შეუძლიათ აზრის შეცვლა, არაფრის შეცვლა არ შეუძლიათ.“
- ალბერტ აინშტაინი: „სიგიჟეა აკეთო ერთი და იგივე რამ ისევ და ისევ და ელოდო განსხვავებულ შედეგს.“
- სოკრატე: „ცვლილებების საიდუმლო იმაში მდგომარეობს, რომ მთელი შენი ენერგია მიმართო არა ძველთან ბრძოლაზე, არამედ ახლის შენებაზე.“
- მაია ენჯელოუ: „თუ რამე არ მოგწონს — შეცვალე. თუ ვერ ცვლი — შეცვალე შენი დამოკიდებულება მის მიმართ.“
- კონფუცი: „მხოლოდ უდიდესი ბრძენები და უდიდესი სულელები არ იცვლებიან არასოდეს.“
- ბენჯამინ ფრანკლინი: „როცა ასრულებ ცვლილებას — შენც დასრულებული ხარ.“
- ვიქტორ ჰიუგო: „შეცვალეთ თქვენი აზრები და შეცვლით თქვენს სამყაროს.“
29. ისტორიის, წარსულისა და გამოცდილების შესახებ
- ჯორჯ სანტაიანა: „მათ, ვისაც არ ახსოვთ წარსული, განწირულნი არიან მისი გამეორებისთვის.“
- უინსტონ ჩერჩილი: „რაც უფრო შორს იყურები უკან, მით უფრო შორს დაინახავ წინ.“
- ილია ჭავჭავაძე: „ერის დაცემა და გათახსირება მაშინ იწყება, როცა ერი, თავისდა საუბედუროდ, თავის ისტორიას ივიწყებს.“
- მარკ ტვენი: „ისტორია არ მეორდება, მაგრამ ის ხშირად ირითმება.“
- კონფუცი: „შეისწავლე წარსული, თუ გინდა განსაზღვრო მომავალი.“
- ციცერონი: „არ იცოდე, რა მოხდა შენს დაბადებამდე, ნიშნავს მუდამ ბავშვად დარჩე.“
- ნაპოლეონ ბონაპარტი: „ისტორია არის შეთანხმებული ტყუილების ნაკრები.“
- ფრიდრიხ ჰეგელი: „ისტორიიდან ჩვენ მხოლოდ იმას ვსწავლობთ, რომ ადამიანები ისტორიიდან არაფერს სწავლობენ.“
- კარლ მარქსი: „ისტორია მეორდება: პირველად როგორც ტრაგედია, მეორედ როგორც ფარსი.“
- ზვიად გამსახურდია: „ისტორია ერის მეხსიერებაა.“
30. ადამიანობის, სინდისისა და მარადიული ღირებულებების შესახებ
- ალბერტ შვაიცერი: „ადამიანის ცხოვრების მიზანია ემსახუროს სხვებს, გამოიჩინოს თანაგრძნობა და სურვილი, დაეხმაროს მათ.“
- მაჰათმა განდი: „ერის სიდიდე და მისი მორალური პროგრესი შეიძლება შეფასდეს იმით, თუ როგორ ეპყრობიან იქ ცხოველებს.“
- თეოდორ რუზველტი: „არავის აინტერესებს, რამდენი იცი, სანამ არ გაიგებენ, რამდენად ზრუნავ.“
- ალბერტ აინშტაინი: „ეცადეთ გახდეთ არა წარმატებული, არამედ ღირებული ადამიანი.“
- დალაი ლამა: „ჩემი რელიგია ძალიან მარტივია. ჩემი რელიგია სიკეთეა.“
- მერაბ მამარდაშვილი: „სინდისი არის ის, რაც ადამიანს ადამიანად ტოვებს მაშინაც კი, როცა გარშემო ყველაფერი ინგრევა.“
- ნოდარ დუმბაძე: „ადამიანი ადამიანისთვის დღეა!“
- ვიქტორ ფრანკლი: „როცა აღარ შეგვიძლია სიტუაციის შეცვლა, ჩვენი გამოწვევაა — შევცვალოთ საკუთარი თავი.“
- მარტინ ლუთერ კინგი: „ცხოვრების ყველაზე მუდმივი და გადაუდებელი კითხვაა: რას აკეთებ სხვებისთვის?“
- შოთა რუსთაველი: „ბოროტსა სძლია კეთილმან, არსება მისი გრძელია!“
31. ფილოსოფიისა და აზროვნების სიღრმის შესახებ
- რენე დეკარტი: „ვაზროვნებ, მაშასადამე ვარსებობ.“
- იმანუელ კანტი: „ორი რამ ავსებს სულს მუდმივად მზარდი გაოცებითა და მოწიწებით: ვარსკვლავებით მოჭედილი ცა ჩემ ზემოთ და მორალური კანონი ჩემში.“
- სოკრატე: „სიბრძნე გაოცებით იწყება.“
- ბერტრან რასელი: „მსოფლიოს მთავარი პრობლემა ის არის, რომ სულელები და ფანატიკოსები საკუთარ თავში ყოველთვის დარწმუნებულნი არიან, ბრძენ ადამიანებს კი მუდამ ეჭვები აწუხებთ.“
- ფრიდრიხ ნიცშე: „ფაქტები არ არსებობს, არსებობს მხოლოდ ინტერპრეტაციები.“
- არტურ შოპენჰაუერი: „ნიჭი აღწევს მიზანს, რომელსაც ვერავინ სხვა ვერ აღწევს; გენიოსი კი აღწევს მიზანს, რომელსაც ვერავინ სხვა ვერ ხედავს.“
- პლატონი: „აზროვნება სულის საუბარია საკუთარ თავთან.“
- ვოლტერი: „ეჭვი არ არის სასიამოვნო მდგომარეობა, მაგრამ დარწმუნებულობა აბსურდულია.“
- მერაბ მამარდაშვილი: „ფილოსოფია არის ხმამაღლა ფიქრი.“
- კონფუცი: „ნამდვილი ცოდნა საკუთარი უმეცრების მასშტაბის ცოდნაა.“
32. სამყაროს, კოსმოსისა და უსასრულობის შესახებ
- კარლ სეიგანი: „ჩვენ ვარსკვლავური მტვრისგან ვართ შექმნილნი.“
- სტივენ ჰოკინგი: „აიხედეთ მაღლა, ვარსკვლავებისკენ, და არა დაბლა, საკუთარი ფეხებისკენ.“
- ალბერტ აინშტაინი: „ყველაზე გაუგებარი რამ სამყაროში ის არის, რომ მისი გაგება შესაძლებელია.“
- ნიკოლა ტესლა: „თუ გსურთ სამყაროს საიდუმლოებების პოვნა, იფიქრეთ ენერგიის, სიხშირისა და ვიბრაციის ტერმინებით.“
- გალილეო გალილეი: „და მაინც, ის ბრუნავს!“
- ჯონ მიური: „მთები მეძახიან და მე უნდა წავიდე.“
- რალფ უოლდო ემერსონი: „დედამიწა ყვავილებით იცინის.“
- ვაჟა-ფშაველა: „ბუნება მბრძანებელია, იგივ მონაა თავისა.“
- ლეონარდო და ვინჩი: „წყალი მთელი ბუნების მამოძრავებელი ძალაა.“
- ჰენრი დევიდ თორო: „სამოთხე ჩვენს ფეხქვეშაც ისევეა, როგორც ჩვენს თავს ზემოთ.“
33. სიმღერის, რიტმისა და სულიერი ჰარმონიის შესახებ
- ჰანს კრისტიან ანდერსენი: „იქ, სადაც სიტყვები უძლურია, იწყება მუსიკა.“
- ბობ მარლი: „მუსიკის ერთი კარგი თვისება ის არის, რომ როცა ის გხვდება, ტკივილს ვერ გრძნობ.“
- პლატონი: „მუსიკა სამყაროს სულს აძლევს, გონებას — ფრთებს, წარმოსახვას — გაფრენის საშუალებას.“
- იოჰან სებასტიან ბახი: „მუსიკის მიზანი და საბოლოო აზრი სულის განახლებაა.“
- ფრიდრიხ შოპენი: „უბრალოება საბოლოო მიღწევაა. უამრავი ნოტის დაკვრის შემდეგ სწორედ უბრალოება ჩნდება, როგორც ხელოვნების გვირგვინი.“
- ვიქტორ ჰიუგო: „მუსიკა გამოხატავს იმას, რისი თქმაც შეუძლებელია და რაზეც გაჩუმებაც არ შეიძლება.“
- ლევ ტოლსტოი: „მუსიკა ემოციების სტენოგრაფიაა.“
- პეტრე ჩაიკოვსკი: „მუსიკა ნამდვილად უდიდესი ზეციური ძღვენია.“
- ბერტოლდ აუერბახი: „მუსიკა სულს აშორებს ყოველდღიურობის მტვერს.“
- ზაქარია ფალიაშვილი: „ხალხური სიმღერა ერის სულის სარკეა.“
34. აღმოჩენების, გზისა და თავგადასავლების შესახებ
- მარკ ტვენი: „ოცი წლის შემდეგ უფრო მეტად ინანებ იმას, რაც არ გააკეთე, ვიდრე იმას, რაც გააკეთე. ამიტომ აუშვი იალქნები, გადი უსაფრთხო ნავსადგურიდან, იკვლიე, იოცნებე, აღმოაჩინე.“
- ლაო ძი: „ათასმილიანი მოგზაურობა ერთი ნაბიჯით იწყება.“
- იბნ ბატუტა: „მოგზაურობა ჯერ დაგამუნჯებს, შემდეგ კი მთხრობელად გაქცევს.“
- წმინდა ავგუსტინე: „სამყარო წიგნია და ვინც არ მოგზაურობს, მხოლოდ ერთ გვერდს კითხულობს.“
- ჰანს კრისტიან ანდერსენი: „მოგზაურობა ცხოვრებაა.“
- ერნესტ ჰემინგუეი: „კარგია, როცა მოგზაურობას დასასრული აქვს, მაგრამ საბოლოოდ მთავარი თავად მოგზაურობაა.“
- პაულო კოელიო: „მოგზაურობა არასოდეს არის ფულის საკითხი, ის ყოველთვის გამბედაობის საკითხია.“
- ანტუან დე სენტ-ეგზიუპერი: „ვისაც მოგზაურობა უყვარს, მან იცის, რომ ყოველთვის დგება წასვლის დრო.“
- სენეკა: „მოგზაურობა და ადგილების შეცვლა გონებას ახალ ენერგიას მატებს.“
- ჟიულ ვერნი: „ზღვა ყველაფერია! ის დედამიწის შვიდ მეათედს ფარავს და მისი სუნთქვა სუფთა და ჯანსაღია.“
35. ლაღი განწყობის, სიხარულისა და ღიმილის შესახებ
- ჩარლი ჩაპლინი: „სარკე ჩემი საუკეთესო მეგობარია, რადგან როცა ვტირი, ის არასოდეს იცინის.“
- მარკ ტვენი: „კაცობრიობას აქვს ერთი მართლაც ეფექტური იარაღი და ეს არის სიცილი.“
- ოსკარ უაილდი: „ცხოვრება ზედმეტად მნიშვნელოვანია იმისთვის, რომ მასზე სერიოზულად ვილაპარაკოთ.“
- ჯორჯ ბერნარდ შოუ: „ჩვენ იმიტომ კი არ ვწყვეტთ თამაშს, რომ ვბერდებით — ჩვენ იმიტომ ვბერდებით, რომ ვწყვეტთ თამაშს.“
- უინსტონ ჩერჩილი: „პესიმისტი ყველა შესაძლებლობაში სირთულეს ხედავს; ოპტიმისტი ყველა სირთულეში შესაძლებლობას ხედავს.“
- ვიქტორ ჰიუგო: „სიცილი მზეა, რომელიც ადამიანის სახიდან ზამთარს განდევნის.“
- ვუდი ალენი: „თუ გინდა ღმერთი გააცინო, მოუყევი მას შენი გეგმების შესახებ.“
- ნოდარ დუმბაძე: „იუმორი ადამიანის სულის გადარჩენის ერთადერთი საშუალებაა.“
- ალბერტ აინშტაინი: „ორი რამ არის უსასრულო: სამყარო და ადამიანის სისულელე; თუმცა სამყაროს შესახებ დარწმუნებული არ ვარ.“
- კურტ ვონეგუტი: „სიცილი და ცრემლები ორივე დაღლილობაზე პასუხია. მე სიცილი მირჩევნია, რადგან მის შემდეგ ნაკლები დალაგებაა საჭირო.“
36. ბიზნესის, შრომისა და მატერიალური სიბრძნის შესახებ
- უორენ ბაფეტი: „ფასი არის ის, რასაც იხდი. ღირებულება არის ის, რასაც იღებ.“
- ბენჯამინ ფრანკლინი: „ფულს არასოდეს გაუხდია ადამიანი ბედნიერი და არც არასოდეს გახდის.“
- რობერტ კიოსაკი: „მდიდრები ყიდულობენ აქტივებს, ღარიბებს კი მხოლოდ ხარჯები აქვთ.“
- სენეკა: „ღარიბი ის კი არ არის, ვისაც ცოტა აქვს, არამედ ის, ვისაც უფრო მეტი სურს.“
- ფრენსის ბეკონი: „ფული კარგი მსახურია, მაგრამ ცუდი ბატონი.“
- ჰენრი ფორდი: „ბიზნესი, რომელიც მხოლოდ ფულს აკეთებს, ცუდი ბიზნესია.“
- სოკრატე: „ყველაზე მდიდარი ის არის, ვინც ყველაზე მცირედით კმაყოფილდება.“
- ჟან-ჟაკ რუსო: „ფული, რომელიც გაქვს, თავისუფლების იარაღია; ფული, რომელსაც მისდევ — მონობის.“
- ოსკარ უაილდი: „დღეს ადამიანებმა ყველაფრის ფასი იციან, მაგრამ არაფრის ღირებულება აღარ ესმით.“
- ჯონ როკფელერი: „მე მირჩევნია მივიღო 1% ასი ადამიანის ძალისხმევიდან, ვიდრე 100% საკუთარი ძალისხმევიდან.“
37. შიშის დაძლევისა და სიმამაცის შესახებ
- ნელსონ მანდელა: „მე ვისწავლე, რომ სიმამაცე შიშის არარსებობა კი არ არის, არამედ მასზე გამარჯვებაა.“
- ფრანკლინ რუზველტი: „ერთადერთი, რისიც უნდა გვეშინოდეს, თავად შიშია.“
- მარკ ტვენი: „სიმამაცე შიშისადმი წინააღმდეგობა და შიშის დაუფლებაა, და არა შიშის არარსებობა.“
- პაულო კოელიო: „ნუ დანებდები შენს შიშებს. თუ დანებდები, ვეღარ შეძლებ საკუთარ გულთან საუბარს.“
- სენეკა: „ჩვენ უფრო ხშირად გვეშინია, ვიდრე გვტკივა; და უფრო მეტად ვიტანჯებით წარმოსახვაში, ვიდრე რეალობაში.“
- ელეონორა რუზველტი: „ყოველდღე გააკეთე ერთი ისეთი რამ, რაც გაშინებს.“
- არისტოტელე: „ვერასოდეს გააკეთებ ვერაფერს ამ სამყაროში გამბედაობის გარეშე.“
- ნიკოლოზ ბარათაშვილი: „ცუდად ხომ მაინც არ ჩაივლის ეს განწირულის სულის კვეთება.“
- მუჰამედ ალი: „შეუძლებელი მხოლოდ დიდი სიტყვაა, რომელსაც პატარა ადამიანები იყენებენ.“
- ჯონ შედი: „გემი უსაფრთხოა ნავსადგურში, მაგრამ გემები ამისთვის არ შენდება.“
38. ასაკის, სიბერისა და სულის ახალგაზრდობის შესახებ
- მარკ ტვენი: „ასაკი გონების მდგომარეობაა მატერიაზე. თუ არ აქცევ ყურადღებას, მას მნიშვნელობა არ აქვს.“
- პაბლო პიკასო: „ძალიან დიდი დრო სჭირდება იმას, რომ ახალგაზრდა გახდე.“
- კოკო შანელი: „ბუნება გაძლევს სახეს 20 წლის ასაკში; შენზეა დამოკიდებული, რა სახეს დაიმსახურებ 50 წლის ასაკში.“
- ვიქტორ ჰიუგო: „ორმოცი წელი ახალგაზრდობის სიბერეა, ორმოცდაათი წელი კი — სიბერის ახალგაზრდობა.“
- სოფი ლორენი: „არსებობს ახალგაზრდობის წყარო: ეს არის შენი გონება, შენი ნიჭი და შემოქმედება.“
- ჰენრი ფორდი: „ყველა, ვინც წყვეტს სწავლას, მოხუცია — ოცი წლის იქნება თუ ოთხმოცის.“
- გაბრიელ გარსია მარკესი: „ადამიანი მაშინ კი არ ბერდება, როცა ჭაღარავდება, არამედ მაშინ, როცა ოცნებას წყვეტს.“
- კონფუცი: „ოცდაათი წლის ასაკში ფეხზე მყარად ვიდექი, ორმოცისას ეჭვები გამიქრა, ორმოცდაათისას ცის ნება შევიცანი.“
- ციცერონი: „არავინ არის იმდენად მოხუცი, რომ არ ეგონოს, კიდევ ერთ წელს იცოცხლებს.“
- ანდრე მორუა: „სიბერე არის ხელოვნება, შეინარჩუნო სულის ახალგაზრდობა.“
39. სამშობლოს, ერისა და პატრიოტიზმის შესახებ
- ილია ჭავჭავაძე: „სამი ღვთაებრივი საუნჯე დაგვრჩა ჩვენ მამა-პაპათაგან: მამული, ენა, სარწმუნოება.“
- ვაჟა-ფშაველა: „ყველა ერს თავისი ფესვები აქვს, უფესვო ხე კი ქარს ვერ გაუძლებს.“
- კონსტანტინე გამსახურდია: „არც ერთი ერი არ გამხდარა დიდი, თუ მას საკუთარი წარსულის სიყვარული და მომავლის რწმენა არ ჰქონია.“
- ჯორჯ სანტაიანა: „მათ, ვისაც არ ახსოვთ წარსული, განწირულნი არიან მისი გამეორებისთვის.“
- ზვიად გამსახურდია: „საქართველოს გარეშე ჩემთვის სამოთხეც არ არსებობს.“
- შოთა რუსთაველი: „სჯობს სახელისა მოხვეჭა ყოველსა მოსახვეჭელსა.“
- მერაბ კოსტავა: „თავისუფლება ლომთა ხვედრია.“
- უინსტონ ჩერჩილი: „რაც უფრო შორს იყურები უკან, მით უფრო შორს დაინახავ წინ.“
- მარტინ ლუთერ კინგი: „ჩვენ არ ვართ ისტორიის შემქმნელები — ჩვენ თავად ვართ ისტორიის მიერ შექმნილნი.“
- ალბერტ აინშტაინი: „მე არ ვიცი, რა იარაღით იბრძოლებენ მესამე მსოფლიო ომში, მაგრამ მეოთხე მსოფლიო ომში ჯოხებითა და ქვებით იბრძოლებენ.“
40. მეცნიერების, პროგრესისა და ინტელექტის შესახებ
- ალბერტ აინშტაინი: „მეცნიერება რელიგიის გარეშე კოჭლია, რელიგია მეცნიერების გარეშე — ბრმა.“
- მარი კიური: „მეცნიერებაში ჩვენ უნდა გვაინტერესებდეს საგნები და არა პიროვნებები.“
- ისააკ ნიუტონი: „რაც ვიცით — წვეთია, რაც არ ვიცით — ოკეანე.“
- ნიკოლა ტესლა: „აწმყო მათია, მომავალი კი, რომლისთვისაც სინამდვილეში ვმუშაობდი — ჩემი.“
- სტივენ ჰოკინგი: „ინტელექტი ცვლილებებთან ადაპტაციის უნარია.“
- ლუი პასტერი: „მეცნიერებამ არ იცის ქვეყანა, რადგან ცოდნა მთელ კაცობრიობას ეკუთვნის.“
- თომას ედისონი: „გენიალურობა 1% შთაგონებაა და 99% ოფლი.“
- ალან ტიურინგი: „ჩვენ მხოლოდ მცირე მანძილის დანახვა შეგვიძლია წინ, მაგრამ იქაც ვხედავთ უამრავ საქმეს, რომელიც გასაკეთებელია.“
- ბილ გეიტსი: „ჩვენ ყოველთვის გადავაფასებთ იმ ცვლილებებს, რომლებიც მომდევნო ორ წელიწადში მოხდება, და სათანადოდ ვერ ვაფასებთ იმ ცვლილებებს, რომლებიც მომდევნო ათ წელიწადში მოხდება.“
- შოთა რუსთაველი: „ვინც მოითმენს, იგი პოვებს, რაცა სწადს და რაცა სურსა!“
დასკვნა
ეს 400 გამონათქვამი საუკუნეების განმავლობაში დაგროვილი კაცობრიობის სიბრძნის ანარეკლია. მიუხედავად იმისა, თუ რა ეტაპზე იმყოფებით ახლა, ამ კრებულში აუცილებლად იპოვით სიტყვებს, რომლებიც თქვენს ფიქრებს ზუსტად გამოხატავს, შთაგაგონებთ და ახალ ძალას მოგცემთ. შეინახეთ ეს გვერდი, რათა ნებისმიერ დროს შეძლოთ მისი გადაკითხვა და გაუზიარეთ საყვარელ ადამიანებს.






Comments
Post a Comment